Z głębokim smutkiem przyjęliśmy wiadomość o śmierci Jarosława Rodaka – wybitnego garncarza i ceramika z Rędocina, jednego z ostatnich kontynuatorów tradycji rzemieślniczej i artystycznej słynnego ośrodka garncarskiego ziemi radomskiej. Odszedł twórca ludowy, którego życie i działalność były nierozerwalnie związane z gliną, tradycją i kulturą polskiej wsi.
Jarosław Rodak urodził się w 1947 roku. Początkowo pracował jako tokarz precyzyjny, jednak jego życie odmieniło się w 1974 roku, kiedy poślubił Barbarę Mołdawę i wszedł do jednej z najbardziej znanych rodzin garncarskich w Polsce. Dziadek jego żony, Andrzej Rokita, należał do prekursorów garncarstwa rędocińskiego, a rodzinny warsztat prowadziła później Krystyna Mołdawa, ceniona twórczyni i pasjonatka rzeźby ceramicznej.
To właśnie w tym środowisku Jarosław Rodak odkrył swoją fascynację garncarstwem. Dzięki precyzji i cierpliwości, wyniesionym z wyuczonego zawodu, szybko opanował technikę toczenia naczyń na kole garncarskim. Tworzył tradycyjne dla Rędocina formy – dzbany, misy, garnki, słoje, konwie czy dwojaki – szkliwione charakterystycznymi odcieniami brązu i zieleni. Jego wyroby cieszyły się ogromnym zainteresowaniem, co skłoniło go do założenia własnego warsztatu oraz budowy pieca garncarskiego.
Przez wiele lat współpracował z iłżeckim „Chałupnikiem”, jednocześnie rozwijając swoją twórczość zgodnie z potrzebami odbiorców. Obok tradycyjnych naczyń powstawały wazony, flakony, komplety do kawy oraz niezwykle popularne miniaturki ceramiczne. Swoje prace prezentował na kiermaszach i jarmarkach w Kazimierzu Dolnym, Iłży, Szydłowcu czy Radomiu. W 1982 roku został członkiem Stowarzyszenia Twórców Ludowych.
Kolejnym etapem jego artystycznej drogi stała się rzeźba ceramiczna. Pod okiem teściowej rozwijał własny styl, tworząc pełne ekspresji przedstawienia mieszkańców wsi, dawnych zawodów i codziennych zajęć, ale także postaci historycznych, wybitnych Polaków czy bohaterów kultury popularnej.
Szczególne miejsce w jego twórczości zajmowała sztuka sakralna. Jarosław Rodak tworzył szopki, figury świętych oraz przedstawienia Chrystusa, inspirowane tradycyjną ikonografią. Jego rzeźby – utrzymane w charakterystycznych brązach i zieleniach – wyróżniały się monumentalnością, prostotą formy i niezwykłą siłą wyrazu. Wielokrotnie nagradzano je w konkursach organizowanych przez Stowarzyszenie PAX oraz Cepelię.
W uznaniu zasług dla kultury ludowej w 2004 roku Jarosław Rodak został laureatem Nagrody im. Oskara Kolberga „Za zasługi dla kultury ludowej”, a dwa lata później otrzymał stypendium Ministra Kultury.
Przez całe życie aktywnie uczestniczył w wydarzeniach folklorystycznych i artystycznych. Brał udział m.in. w Tygodniu Kultury Beskidzkiej w Wiśle, Targach Sztuki Ludowej w Krakowie oraz Festiwalu Kapel i Śpiewaków Ludowych w Kazimierzu Dolnym. Od wielu lat współpracował również z Muzeum Wsi Radomskiej, uczestnicząc w festynach i prowadząc warsztaty garncarskie dla dzieci i młodzieży. Dzięki jego zaangażowaniu kolejne pokolenia mogły poznać tajniki dawnego rzemiosła i przekonać się, że „nie święci garnki lepią”.
Prace Jarosława Rodaka znajdują się dziś w licznych kolekcjach prywatnych w Polsce i za granicą oraz w zbiorach muzealnych w Warszawie, Toruniu, Lublinie, Kielcach, Płocku, Krakowie i Radomiu.
Odszedł człowiek niezwykle utalentowany, oddany tradycji i kulturze ludowej. Pozostawił po sobie nie tylko setki ceramicznych dzieł, ale także pamięć o człowieku skromnym, życzliwym i pełnym pasji. Jego twórczość na zawsze pozostanie ważną częścią dziedzictwa kulturowego ziemi radomskiej.
